26 თებერვალს, ბრიტანეთის მმართველი ლეიბორისტულ პარტიისთვის გადამწყვეტი მნიშვნელობის არჩევნები ტარდება, რომელიც, სავარაუდოდ, ულტრამემარჯვენეებისა და მემარცხენეების მიმართ საზოგადოების მზარდ მხარდაჭერას წარმოაჩენს. ეს კი, თავის მხრივ, იმის დასტური იქნება, რომ ტრადიციული ორპარტიული სისტემა დიდ ბრიატენეთში თანდათან ინგრევა. შუალედურ საპარლამენტო არჩევნებში ლეიბორისტების მარცხი კიდევ უფრო დაამძიმებს ისედაც არაპოპულარული პრემიერ-მინისტრის, კირ სტარმერის მდგომარეობას, რომლის ზურგს უკან უკვე ხშირად მსჯელობენ იმის თაობაზე, თუ რამდენ ხანს შეძლებს ის თანამდებობაზე დარჩენას. სტარმერის პარტია ათწლეულების განმავლობაში დომინირებდა მანჩესტერის გარეუბანში, გორტონსა და დენტონში, და 2024 წლის ივლისის საყოველთაო არჩევნებზე, იქ ხმების თითქმის 51 პროცენტი მოიპოვა, რამაც დღევადელი პრემიერ-მინისტრი, საბოლოო ჯამში, ხელისუფლებაში მოიყვანა. ორ წელზე ნაკლები დროის შემდეგ, მმართველი პარტია ამ რეგიონში უკვე სამმხრივ ბრძოლაშია ჩართული ნაიჯელ ფარაჟის ანტიმიგრაციულ პარტია Reform UK-თან („დიდი ბრიტანეთის რეფორმა“) და მემარცხენე პოპულისტის, ზაკ პოლანსკის ხელმძღვანელობით მოქმედ „მწვანეებთან“.
ეს ბრძოლა იმაზე მიუთითებს, რომ ბრიტანელები სულ უფრო მეტად არიან მზად, 2029 წლის საყოველთაო არჩევნებზე ახალ, მემამბოხე პარტიებს მიაპყრონ იმედის მზერა ისეთი გრძელვადიანი, მწვავე პრობლემების მოსაგვარებლად, როგორიცაა ცხოვრების მაღალი ხარჯები და არალეგალური მიგრაცია. „კარგად ჩანს, თუ როგორ კარგავს ამ წუთას მხარდაჭერას ორი მთავარი პარტია. ეს შეიძლება იყოს რეალური ნიშანი იმისა, რომ ისინი დიდ საფრთხეში არიან“, – განუცხადა საინფორმაციო სააგენტო „ფრანს პრესს“ მანჩესტერის უნივერსიტეტის პოლიტიკის ლექტორმა, ლუიზ ტომპსონმა, ლეიბორისტებსა და მის მთავარ კონკურენტ კონსერვატორებზე საუბრისას. სტარმერმა, რომლის ხუთი წინამორბედი პრემიერ-მინისტრის პოსტზე (2010 წლიდან მოყოლებული) კონსერვატორი იყო, ეს შუალედური არჩევნები „ღირებულებების ბრძოლად“ შეაფასა.
ოთხშაბათს, პარლამენტში გამოსვლისას, მან განაცხადა, რომ პარტია „რეფორმა“ ხალხს მხოლოდ „წყენასა და დაყოფას“ სთავაზობს, მისი კანდიდატი კი იმაში დაადანაშაულა, თითქოს ის ამბობს, რომ „ნებისმიერი, ვინც თეთრკანიანი არ არის, არ შეიძლება იყოს ინგლისელი“. პრემიერმა ნარკოტიკების ლეგალიზების მიმართ „მწვანეების“ მხარდაჭერაც გააკრიტიკა და მას „უპასუხისმგებლო“ და „დასაგმობი“ უწოდა.
ეპშტეინის სკანდალი
კვირის დასაწყისში პოლანსკი სტარმერის ამ კომენტარებს გამოეხმაურა და ლეიბორისტებს „საზიზღრები“ უწოდა. შუალედური არჩევნების დანიშვნა ლეიბორისტული პარტიის ყოფილი დეპუტატის, ენდრიუ გუინის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო გადადგომამ გამოიწვია. 26 თებერვლის არჩევნებზე, 44 წლის პოლიტოლოგი, მეთ გუდვინი შეეცდება, დიდი ბრიტანეთის 650-ადგილიან პარლამენტში „რეფორმისტების“ რიგით მეცხრე დეპუტატი გახდეს. „მწვანეების“ სახელით კი კენჭს 34 წლის სანტექნიკოსი და დამწყები მლესავი, ჰანა სპენსერი იყრის. ის იმედოვნებს, რომ მისი პარტიის პრო-ღაზური პოზიცია მიმზიდველი იქნება საარჩევნო ოლქში, რომლის მოსახლეობის 28 პროცენტი მუსლიმია.
ადგილობრივი საბჭოს წევრი, ანგელიკი სტოგია ლეიბორისტების კანდიდატად მას შემდეგ დასახელდა, რაც მემარცხენე აქტივისტებში პოპულარულ მანჩესტერის მერს, ენდი ბერნემს პარტიის მმართველმა ორგანომ კენჭისყრაში მონაწილეობა აუკრძალა. ბერნემის სურვილი, გამხდარიყო პარლამენტარი, ლიდერობისთვის ბრძოლაში სტარმერის გამოწვევის მცდელობად აღიქმებოდა, რადგან მიიჩნევა, რომ დღევანდელი პრემიერი მმართველ პარტიას, უფრო მეტად, მემარჯვენე-ცენტრისტული პოზიციებიდან მართავს. სტარმერი, ამ თვის დასაწყისში, გადადგომის საფრთხის წინაშე იმის გამო აღმოჩნდა, რაც ვაშინგტონში ბრიტანეთის ელჩად სკანდალურად ცნობილი ჯეფრი ეპშტეინის თანამოაზრე, პიტერ მანდელსონი დანიშნა, რასაც სკანდალი მოჰყვა. ეს უკანასკნელი ორშაბათს დააკავეს და ბრალად საჯარო სამსახურში გადაცდომა წაუყენეს, რადგან მან, ათ წელზე მეტი ხნის წინ, მინისტრის თანამდებობაზე ყოფნისას, ეპშტეინს სენსიტიური ფინანსური ინფორმაცია გაუმჟღავნა.
63 წლის სტარმერი პოლიტიკური კურსის ხშირი ცვლილების გამოც არაერთხელ გააკრიტიკეს. გამოკითხვები აჩვენებს, რომ კვლევების დაწყების დღიდან, ის ყველაზე არაპოპულარული ბრიტანელი პრემიერ-მინისტრია. ამ შუალედურ არჩევნებში გამარჯვება სტარმერს მისი მომავლის გარშემო ატეხილი ხმაურის ჩაცხრობაში დაეხმარება, ყოველ შემთხვევაში დროებით მაინც, სანამ ის მაისში უფრო დიდ საფრთხეს – შოტლანდიაში, უელსსა და ლონდონში დაგეგმილ არჩევნებს გადააგორებს, რომლებიც, სოციოლოგების პროგნოზით, ლეიბორისტებისთვის მტკივნეული იქნება.
